Spalmy marzannę jeszcze dziś!
środa, 08 września 2010 02:11
Zaskoczyła nas zima bardziej niż prawdziwa. Zapraszam do krótkiego i nieco zabawnego fotoreportażu z zeszłej nocy obrazującego co można spotkać na ulicy. Zobacz co Ciebie dziś czeka...
Łapanka dziennikarska w Gdańsku
środa, 08 września 2010 02:11
Dziennikarka zapytała przypadkowego przechodnia, jaki powinien być prezydent Polski?
A on na to:
- nie powinien kłamać do woli, mógłby bajerować i żartować
- nie powinien brać pieniędzy za sprawowany urząd
...
Miasto Wałcz
środa, 08 września 2010 02:11
- Wałcz w liczbach:
Powierzchnia - 3 815 ha
Tereny mieszkalne - 166 ha
Tereny przemysłowe - 72 ha
Tereny wypoczynkowe - 61 ha
Tereny komunikacyjne - 222 ha
Użytki leśne i zadrzewione - 703 ha
Użytki rolne - 1502 ha
Liczba mieszkańców - 26 500 tys.
Liczna szkół wyższych - 2
Liczba szkół średnich - 5
Liczba gimnazjów - 3
Liczba szkół podstawowych - 3
Liiczba przedszkoli - 5
Instytucje kultury - 2
Kluby sportowe - 15
- Położenie naszego miasta Wałcz:
Wałcz, miasto o powierzchni 37,9 km2, położony jest w północno-zachodniej części kraju. Leży w centrum rozległego Pojezierza przjmującego od miasta nazwę Pojezierza Wałeckiego, w którym doliczyć się można blisko 150 jezior o łącznej powierzchni 6300 ha. Samo miasto usytuowane jest między dwoma jeziorami: Raduniem (powierzchnia - 229,7 ha, głębokość max. 25,1 m) i Zamkowym (powierzchnia - 132,8 ha, głębokość max. 36,5 m). Na terenie miasta znajdują się mniejsze jeziora: Chmiel Duży, Chmiel Mały, Dybrzno, Stadno (tzw. Jezioro Herty) oraz Cegielnia.
Wałcz leży niedaleko granicy z Niemcami (około 150 km), na skrzyżowaniu głównych szlaków komunikacyjnych:
- od przejść granicznych w regionie Szczecina i Świnoujścia do Bydgoszczy, Warszawy i dalej do granicy wschodniej (trasa nr 10)
- od przejść granicznych w Świecku i Słubicach (Frankfurt) do Gdańska, Elbląga i dalej do Kaliningradu (trasa nr 22)
- ze Śląska, Poznania do Kołobrzegu i Koszalina (trasa nr 178)
W niedalekiej przyszłości planowana jest budowa obwodnicy okrążającej Wałcz, która stanowić będzie fragment trasy szybkiego ruchu - biegnącej ze Szczecina do Warszawy (trasa nr 10).
Wałcz, jak i cała Ziemia Wałecka otoczony jest bujnymi, wiekowymi kompleksami leśnymi. Podstawowym gatunkiem lasotwórczym jest sosna. Nad jeziorami spotyka się też zwarte partie lasów bukowych. Inne częściej występujące gatunki drzew to: brzoza, olsza czarna, dąb, świerk, klon, modrzew, jesion. Tutejsze lasy są niezwykle interesujące pod względem przyrodniczym.
Na tym terenie znajduje się kilka pomników przyrody między innymi lipy drobnolistne (350-letnie i 160-letnie), dęby szypułkowe (200-letnie), wiąz polny (220-letni), cisy, buki, jodły. Liczne są gniazda ptaków chronionych. Spośród gatunków szczególnie rzadkich bytują tutaj: orzeł bielik, kania czarna oraz puchacz.
Jeziora ziemi wałeckiej są siedliskiem wielu gatunków ryb (szczupak, okoń, węgorz, karp, płoć, leszcz, lin, sandacz) oraz ptactwa wodnego. Na błotnistych, otoczonych lasami terenach gnieżdżą się żurawie. Spotyka się też jastrzębie, sokoły wędrowne i myszołowy.
Interesującym zjawiskiem przyrodniczym są liczne zbiorowiska roślin torfowych, które można zaobserwować w rezerwatach - Trzęsacz oraz Golcowe Bagno, które znajduje się w niedalekiej odległości od Wałcza.
Przyrodnicza atrakcyjność, walory krajobrazowe, turystyczne i rekreacyjne Wałcza i jego okolic wynikają z tego, iż całe Pojezierze Wałeckie stanowi obszar krajobrazu chronionego. Oprócz rezerwatów już wyżej wymienionych w okolicach Wałcza jest jeszcze rezerwat leśny - Glinki oraz rezerwaty typu krajobrazowego - Wielki Bytyń, Diabli Skok i Smolary.
Wielkie kompleksy leśne, otaczające Wałcz, stanowią bogate łowiska z licznymi gatunkami zwierząt łownych - saren, dzików, jeleni. Pozytywne efekty przyniosła próba restytucji zwierząt wymarłych na tych terenach - tarpanów, żubrów, bobrów, a nawet muflonów. Występują też daniele, borsuki i kuny leśne.
Bujna, nieskażona przyroda, tak bogate bogactwo fauny i flory, urozmaicony krajobraz, czystość wód, to walory świadczące niewątpliwie o atrakcyjności turystyczno-wypoczynkowej Wałcza. Każdy znajdzie tu doskonałe warunki do uprawiania wszelkich form turystyki: pieszej, rowerowej, konnej, kajakowej, żeglarstwa.
Okolice Wałcza, to wymarzona kraina dla amatorów grzybobrania, miłośników podpatrywania leśnego świata oraz wyśliwskiej przyrody. Liczne tutejsze jeziora, obfitujące w różne gatunki ryb pozwolą każdemu wędkarzowi wypocząć w spokojnym pięknym krajobrazie.
W Wałczu można odpocząć od wielkomiejskiego zgiełku i ruchliwych szlaków komunikacyjnych. Można tu wypocząć wśród zieleni błękitu jezior, oddychając zdrowym, nieskażonym powietrzem. O tym, że Wałcz i jego okolice, to teren malowniczego krajobrazu i ekologicznej czystości świadczy fakt, iż opracowany jest projekt Wałeckiego Parku Krajobrazowego.
- O historii i zabytkach naszego miasta Wałcz:
- Historia miasta:
1105 r. - pierwsza wzmianka o grodzie na Ziemi Wałeckiej, Bytyniu (wymienianej jako Bytom), zapisana przez Galla Anonima przy okazji wyprawy Bolesława Krzywoustego w czasie wojny z Pomorzanami. Krzywousty zdobył i spalił ten gród, a jego mieszkańców uprowadził w niewolę.
I połowa XII w. - Ziemia Wałecka w wyniku kilku wypraw Bolesława Krzywoustego na Pomorze została przyłączona do Polski
Ok. 1300 r. - zajęcie Ziemi Wałeckiej przez Marchię Brandenburską.
23 IV 1303 r. - Urlich Schoning i Rudolf Liebenthal otrzymują od margrabiów brandenburskich: Ottona, Konrada i Waldemara przywilej na założenie miasta Arnskrone, (Wałcza). Miasto zostaje wyposażone w 208 łanów ziemi ornej, łąki oraz dwa jeziora z wyspami i półwyspem. Miasto zwolnione zostało na 16 lat od podatków. Ukształtowany jeszcze w średniowieczu plan urbanistyczny Wałcza, wrysowany został w przebiegający przez jego teren szlak handlowy, wiodący z zachodu na północny-wschód, zwany traktem gdańskim. Krzyżował się on z innymi lokalnymi drogami handlowymi, wiodącymi z Wielkopolski nad Bałtyk.. Obok miasta, założyciele miasta (zasadźcy) otrzymują teren półwyspu na jez. Wolcen (Zamkowym), na którym został pobudowany zamek.
1368 r. - Kazimierz w Wielki w wyniku układu z Marchią Brandenburską odzyskuje Wałcz wraz z Ziemia Wałecką. Potwierdza przywilej lokacyjny miasta, a na zamku osadza swojego starostę.
1370 r. - Kazimierz Wielki, aby umożliwić objęcie tronu w Polsce przez jego wnuka Kazimierza , księcia słupskiego, w testamencie zapisuje mu wiele ziem, m. in. Wałcz. Wywołuje to wieloletnie konflikty i spory o Ziemię Wałecką.
1378 r. - wielki pożar Wałcza, ocalał tylko zamek.
1391 r. - Władysław Jagiełło na stałe wciela Ziemię Wałecką do Polski.
1407 r. - miasto Wałcz zostaje zdobyte przez Krzyżaków i doszczętnie zniszczone. Zamek pod dowództwem starosty Mikołaja Czarnkowskiego zdołał się obronić.
1409 r. - Krzyżacy próbują zdobyć od strony zachodniej dobrze ufortyfikowane miasto. Obrońcy skutecznie odpierają atak.
1426 r. - król Polski Władysław Jagiełło spodziewając się napadu Krzyżaków odwiedza Wałcz, w ramach przeprowadzanej lustrację grodów między Drawą a Gwdą.
1457 r. - dwaj obywatele miasta nijaki Kuk i Paweł Horn wsławili się w toczącej się wojnie z Krzyżakami, za co król Polski Kazimierz Jagiellończyk wynagrodził ich nadaniami w pobliskim Witankowie.
1458 r. - sejmik wielkopolski nakłada na Wałcz obowiązek dostarczenia 10 wojowników potrzebnych do oblegania Malborka, głównej siedziby Zakonu Krzyżackiego.
1460 r. - Krzyżacy zdobywają miasto, a później podstępem zamek i nękają napadami północne tereny Wielkopolski. Kazimierz Jagiellończyk poleca rycerstwu wielkopolskiemu odzyskanie Wałcza, co im się w końcu udaje po kilku nieudanych próbach.
1509 r. - synod duchowieństwa Ziemi Wałeckiej potwierdzający istnienie dekanatu w Wałczu.
1524 r. - miasto zostało wyznaczone przez króla Zygmunta Starego na stację celną dla dużych stad wołów pędzących na zachód Europy.
1535 r. - zajęcie kościoła katolickiego przez zwolenników reformacji i zamienienie go na zbór ewangelicki.
1536 r. - przywilej nadany dla Towarzystwa Kurkowego przez króla Zygmunta Starego potwierdza istnienie tej organizacji w mieście.
1554 r. - staraniem starosty wałeckiego Andrzeja II Górki starostwo wałeckie podniesione zostaje do rangi starostwa grodzkiego. Miasto staje się ważnym centrum administracyjno-sądowniczym dla północnej Wielkopolski.
1577 r. - Pożar miasta. Aby pomóc mieszkańcom w odbudowie zniszczeń Stefan Batory przyznaje miastu prawa do cotygodniowych targów, a później jeszcze trzech dodatkowych jarmarków w ciągu roku. Wszystkim zaś kupcom gwarantuje bezpieczeństwo, wolność i opiekę prawa.
1584 r. - wielkie zniszczenia miasta w wyniku pożaru.
1613 r. - w wyniku stopniowego rozwoju osadnictwa, za zezwoleniem starosty wałeckiego, mieszkańcy osiedleni od strony wschodniej miasta (rejon ulic Kilińszczaków, Pocztowa, Tęczowa, Złota),wbrew władzom miasta, tworzą nowy organizm miejski, którego burmistrzem zostaje nijaki Trzebicki.
1618 r. - przez starostę Jana Gostomskiego do Wałcza sprowadzeni zastają Jezuici, by nawrócić na wiarę katolicką zwolenników reformacji, stopniowe sukcesy kontrreformacji.
1619 r. - król Zygmunt III Waza nadaje Wałczowi prawo organizacji czwartego jarmarku w roku.
1624 r. - po pożarze w 1621 roku wybudowano nowy kościół katolicki usytuowany na południowej stronie rynku.
1626 r. - Towarzystwo Kurkowe otrzymuje dwa jeziora w okolicy Ostrowca, wyspy na okolicznych jeziorach, a także łąki nad Dobrzycą ciągnące się w stronę Zdbic.
1633 r. - król Władysław IV potwierdza nadanie praw miejskich Nowemu Miastu.
1634 r. - w mieście funkcjonuje 6 cechów, w tym 8 warsztatów sukienników, 8 tkaczy-płócienników i 8 krawców. Były także cechy kowali, bednarzy i stolarzy.
1640 r. - Krzysztof Turczyński obiecał jezuitom 5000 złp. na założenie szkoły w Wałczu (choćby dwóch klas), ale nie przynosi to oczekiwanego rezultatu.
1651 r. - miasto przekazuje jezuitom Górę Mniejszą - wzniesienie w północnej części miasta nad jez. Raduń z przeznaczeniem na założenie szkoły.
1654 r. - król Jan Kazimierz nadaje Nowemu Miastu prawo do dwóch jarmarków. Zbrojna napaść mieszczan staromiejskich na Nowe Miasto wywołana konkurencją o rynek zbytu.
1655 r. - wojska szwedzkie pod dowództwem feldmarszałka Arvida Witennberga, maszerując ze Szczecina w kierunku Wielkopolski, rozbijają obóz pod Wałczem i pertraktują z polskim pospolitym ruszeniem zebranym pod Ujściem. Zamknięcie urzędu grodzkiego w Wałczu i przeniesienie go do Poznania.
1656 r. - miasto zajmują Brandenburczycy, sojusznicy Szwedów w wojnie z Polską.
1657 r. - król Jan Kazimierz i Stefan Czarniecki w drodze z Gdańska do Częstochowy, omijając główne siły wojsk szwedzkich, przejeżdża przez Wałcz.
1658 r. - król Jan Kazimierz z powodu wielkich zniszczeń w okresie wojny ze Szwecja łączy miasta w jeden organizm miejski. Miasto od tej pory używa wzoru pieczęci, której godło staje się herbem miasta. Wojska polskie pod dowództwem Stefana Czarnieckiego kilkakrotnie obozują pod i w Wałczu. Powrót urzędu grodzkiego do Wałcza.
1662 r. - otwarcie na Górze Mniszej pierwszej jezuickiej szkoły w Wałczu, tzw. kolegium, do którego zjeżdża się młodzież szlachecka i magnacka z Wielkopo0lski, Pomorza i Nowej Marchii. Wkrótce jednak przestala funkcjonować.
1665 r. - ponowne otwarcie kolegium jezuickiego.
1671 r. - Jezuici edyktem królewskim Michała Korybuta Wiśniowieckiego otrzymują teren w mieście, tzw. ogrody (góra) burmistrzowskie na potrzeby szkoły i lokum dla założenia kościoła pod wezwaniem Stanisława Kostki. Wkrótce przeniesiono tutaj szkołę z Góry Mniszej.
1703 r. - Jezuici wznoszą nowy obszerniejszy budynek kolegium, które z czasem zyskuje miano 'Ateneum' lub 'Aten Wałeckich'.
1704 r. - w ramach działań tzw. wojny północnej miasto zajmują Szwedzi, , którzy stacjonują tu 13 miesięcy.
1706 r. - Szwedzi podczas rabunku podpalają Wałcz, obracając w popiół 77 domów. Szczególnie ucierpiała zabudowa dawnego nowego miasta.
1707-1711 r. - pożary i epidemie przywleczone przez wojsko dziesiątkują miasto. Mieszkańcy w większości opuszczają miasto.
1728 r. - w wałeckiej szkole jezuitów pobiera naukę Ewald Kleist, późniejszy niemiecki poeta, słynny piewca wiosny.
1729 r. - starosta Henryk Golc zwalnia mieszczan od świadczeń, by zachęcić ludzi do osiedlania się w Wałczu i odbudowy miasta.
1733 r. - pożar miasta w wyniku którego spłonęło 70 budynków.
1770 r. - Prusy w ramach tzw. „kordonu sanitarnego” (ochrona przed epidemią) kontrolują Ziemię Wałecką, w tym Wałcz.
1771 r. - w wyniku pożaru zniszczeniu uległa synagoga
1772 r. - Wałcz zamieszkuje 1155 mieszkańców, a liczba posesji wynosi 205 (po pożarach pustych jest 61 placów).
1772 r. - na mocy I rozbioru Polski Wałcz zagarnięty zostaje przez Prusy. Ziemia Wałecka weszła w skład nowej pruskiej jednostki administracyjnej – Okręg Nadnotecki.
1805 r. - zakończenie budowy szkoły – gimnazjum wałeckiego (dawne kolegium jezuickie), pierwszego budynku murowanego w mieście
1806 r. - pruska para królewska przebywa w Wałczu w związku z ucieczką z Berlina do Królewca, przed wojskami napoleońskimi. Wkroczenie wojsk francuskich do miasta.
1812 r. - w związku z tocząca się wojną gimnazjum wałeckie zamienione zostaje na francuski szpital polowy.
1816 r. - po Kongresie Wiedeńskim Wałcz wchodzi w skład prowincji Prusy Zachodnie, w administracji regencji kwidzyńskiej.
1841 r. - spłonął drewniany ratusz stojący na środku rynku
1826 r. - miasto liczy 2732 mieszkańców
1828 r. - utwardzenie drogi przechodzącej przez Wałcz, wiodącej z Berlina do Królewca, , tzw. trakt gdański.
1859 r. - przyjęcie przez władze pruskie nadzoru nad pojezuickim gimnazjum.
1865 r. - zakończenie budowy kościoła św. Mikołaja
1881 r. - pierwsze połączenie kolejowe łączące Wałcz z Piłą.
1890 r. - zakończenie budowy istniejącego do dziś ratusza.
1895 r. - zakończenie budowy budynku poczty
1903 r. - zakończenie budowy świątyni ewangelickiej, obecnie kościoła katolickiego św. Antoniego
1904 r. - zakończenie budowy szpitala i szkoły budowlanej (przy ul. Bankowej)
1905 r. - zakończenie budowy budynku seminarium nauczycielskiego przy ul. Bydgoskiej oraz szkoły (obecnie gimnazjum nr 2) przy ul. Konopnickiej.
1922 r. - Wałcz wraz z całym powiatem wchodzi w skład nowej prowincji „Marchia Graniczna Poznań – Prusy Zachodnie”
1934 r. - rozpoczęcie budowy umocnień wojskowych wokół miasta, tzw. „Pommemstellung"
3-5 II 1945 r. - IV Dywizja Piechoty WP im. J. Kilińskiego pod dowództwem gen. bryg. Bolesława Kieniewicza, przy wsparciu 41 armii radzieckiej, przełamuje w rejonie Zdbic niemiecką obronę na Wale Pomorskim („Pommemstellung").
12 II 1945 r. - zdobycie Wałcza przez armię radziecką, miasto wraca do Polski. Wałcz staje się siedzibą powiatu i wchodzi w skład województwa szczecińskiego. Stopniowe zasiedlanie miasta przez ludność przesiedloną z dawnych terenów wschodnich Polski oraz przybyszy z innych terenów kraju.
1950 r. - Wałcz wchodzi w skład nowo utworzonego województwa koszalińskiego.
1964 r. - oddany zostaje do użytku nowo wybudowany dom kultury z dużą sala widowiskową.
1966 r. - zakończenie budowy szkoły podstawowej („Tysiąclatki”) przy Al. Tysiąclecia.
1974 r. - miasto otrzymało zasilanie gazem ziemnym, stopniowa likwidacja gazowni miejskiej.
1975 r. - uruchomiono autobusową komunikacje miejską.
1975 r. - Wałcz liczy 20 tys. mieszkańców. W wyniku reorganizacji administracyjnej państwa zostają zlikwidowane powiaty, miasto włączone zostaje w granice województwa pilskiego.
1985 r. - na Cmentarzu Wojennym uroczystość związana z 40 rocznicą przełamania Wału Pomorskiego, w której biorą udział najwyższe władze PRL, z ówczesnym I sekretarzem KC PZPR, gen. broni Wojciechem Jaruzelskim. Miasto zostało odznaczone Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.
1988 r. - miasto liczy 27 300 mieszkańców.
1989 r. - na spotkaniu przedwyborczym do sejmu, w Wałczu przebywają czołowi działacze „Solidarności kraju, Jacek Kuroń i Bronisław Geremek.
1994 r. - zakończenie budowy szkoły na osiedlu Dolne Miasto.
1999 r. - Wałcz po nowym podziale administracyjnym kraju odzyskuje rangę siedziby powiatu i wchodzi w skład województwa zachodniopomorskiego. Zakończenie budowy hali sportowej przy szkole na Dolnym Mieście.
2001 r. - zakończenie kapitalnego remontu zabytkowego budynku ratusza.
2003 r. - rozpoczęcie rewitalizacji miejskiej starówki, począwszy od rynku (Plac Wolności). Obchody 700-lecia Wałcza.
2004 r. - uruchomiono pierwszą w historii miasta wyższą uczelnię – Wyższą Szkołę Zawodową, na bazie budynków szkolnych przy ul. Bydgoskiej.
2005 r. - obchody 60 rocznicy powrotu Ziemi Wałeckiej do Macierzy. W uroczystości na cmentarzu wojennym bierze udział premier RP Marek Belka. Zakończenie remontu kapitalnego stuletniego budynku gimnazjum przy ul. Konopnickiej.
- Zabytki miasta:
• późnobarokowy zespół architektoniczny gimnazjum jezuickiego z XVIII w. (ul. Kilińszczaków),
• klasycystyczny budynek Muzeum Ziemi Wałeckiej z końca XVIII w. (ul. Pocztowa),
• neoromański kościół prawosławny z XIX w (Al. Zdobywców Wału Pomorskiego)
• neogotycki budynek poczty głównej z 1895 r. (ul. Kilińszczaków),
• neogotycki kościół p.w. św. Antoniego z 1903 r (ul. Orla),
• neogotycki kościół p.w. św. Mikołaja z 1865 r. (Pl. Wolności),
• neorenesansowy budynek ratusza z 1890 r. (Pl. Wolności),
• fragment niemieckich fortyfikacji obronnych będących częścią Wału Pomorskiego (płd.- wsch. część miasta).
- Symbole miasta:
Herb miasta sięga swoja treścią do znaku na pieczęci z roku 1658, w którym to po połączeniu Starego i Nowego miasta przyjęto jednolity herb. Na przestrzeni minionych lat w herbie następowały drobne zmiany, ostatecznie uchwałą Rady Miasta z roku 1996 została ustalona następującą treść herbu:
„Herbem miasta Wałcza jest złota korona z rubinami, pod nią pośrodku sześcioramienna, srebrna gwiazda i skrzyżowanie srebrnego miecza o złotej rękojeści z złotym liściem palmowym. Powyższe elementy umieszczone są na tarczy koloru błękitnego.”
Barwy miasta i flaga:
Brak jest tradycji w posiadaniu przez miasto ustalonych barw - i związanej z tym zganieniem flagi miasta. Dopiero na sesji RM w dniu 11 marca 1993 roku zajęto się tym tematem i przyjęto, że: „Barwami miasta Wałcza są kolory: niebieski, biały i czerwony - ułożone w czterech poziomych pasach, z których pas górny i dolny są koloru niebieskiego. Kolor biały i czerwony ułożony jest w dwóch poziomych, równoległych pasach tej samej szerokości, a kolor niebieski zajmuje ½ powierzchni górnej ułożonej równolegle do pasa koloru białego oraz ¼ powierzchni dolnej ułożonej równolegle do pasa koloru czerwonego. Przy umieszczaniu barw miasta Wałcza w układzie pionowym kolor biały i kolor niebieski umieszcza się po lewej stronie płaszczyzny oglądanej z przodu.
Flaga miasta Wałcza jest prostokątnym płatem tkaniny o barwach miasta Wałcza. Stosunek szerokości flagi do jej długości wynosi 5 : 8.
- Miasta Partnerskie:
Werne - Niemcy:
Pierwszym miastem, z którym Wałcz łączy umowa partnerskiej współpracy jest Werne. Werne jest miastem leżącym w Północnej Westfalii, w powiecie Unna. Obejmuje powierzchnię 76,03 km2, którą zamieszkuje 31.900 i liczy 31.900 mieszkańców. Początki partnerskiej współpracy pomiędzy Wałczem i Werne, przypadają na pierwszą połowę lat osiemdziesiątych. W 1982 roku, kiedy Polska borykała się z kryzysem gospodarczym, z Werne (dawna Republika Federalna Niemiec) do Piły (ówczesnego miasta wojewódzkiego, pod które należał Wałcz) wyjechały cztery transporty z żywnością, odzieżą i lekarstwami. Była to humanitarna akcja pomocy pod hasłem „Werne pomaga Polsce”, zorganizowana przez werneński klasztor oo Kapucynów i skierowana do swojego odpowiednika w Pile. Kiedy dary dojechały w nocnych godzinach przed bramy pilskich oo Kapucynów (docelowego miejsca akcji), okazało się, że wszystkie wrota są już zamknięte i nie ma możliwości dostania się do wewnątrz budynku zakonników. Werneńscy duchowni postanowili nie czekać do następnego dnia i zdecydowali skierować swoją pomoc do innego pobliskiego zakonu kapucynów, a taki najbliżej znajdował się w Wałczu.
Dwa lata później charytatywna pomoc z Niemiec, była już docelowo organizowana dla mieszkańców Wałcza, wtedy też incognito przyjechał ówczesny szef lokalnego CDU i zarazem burmistrz Werne - Wilhelm Lülf. Ta wizyta zaowocowała później znaczącym rozwojem współpracy między szkołami (Gymansium Anne Frank w Werne i LO im. Kazimierza Wielkiego w Wałczu). W latach 1985–88, współpraca obu miast, oprócz wymiany korespondencji okolicznościowej oraz dalszego wspierania przez naszych sąsiadów paczkami z żywnością, odzieżą i lekarstwami - rozszerza się. Przede wszystkim jest to pogłębianie kontaktów młodzieży obu miast; do Wałcza przyjeżdża wpierw przyklasztorna werneńska młodzież (zgrupowana w „Oazie” – organizacji chrześcijańskiej), a później nawiązuje się współpraca pomiędzy organizacjami i klubami sportowymi; dwukrotny przyjazd do Wałcza niemieckich siatkarzy.
1989: wałecki szpital powiatowy dostaje w darze od werneńskiego szpitala kilka specjalistycznych urządzeń lekarskich. Rok później (1990) rozpoczynają się kontakty i wymiana pomiędzy artystami obu miast. Wystawa pt. „Polska Sztuka Ludowa” przygotowana przez Muzeum Ziemi Wałeckiej jedzie do Werne, a rok później wystawa pt. „Werne na przestrzeni dziejów” trafia do Wałcza. W kolejnych latach oba muzea wielokrotnie organizują wystawy szopek noworocznych, malarstwa oraz grafiki twórców – amatorów i artystów ludowych Akt nawiązania współpracy partnerskiej został najpierw podpisany 19 września 1992 r. w Werne. W Wałczu podpisano go dopiero po upływie niespełna ośmiu miesięcy, na sali widowiskowej Wałeckiego Domu Kultury - 2 maja 1993r.
W 1994 roku następuje seria licznych kontaktów między uczniami, a później następuje ich wielokrotna wymiana. Zaczynają od tamtej pory również współpracować kluby piłki nożnej. Nawiązują się pierwsze kontakty pomiędzy Niemieckim (DRK) i Polskim Czerwonym Krzyżem. Do Wałcza przyjeżdża kilku (już zaprzyjaźnionych) plastyków i rzeźbiarzy z Werne, w tym samym roku wałecka Straż Pożarna otrzymuje z Werne specjalistyczny samochód strażacki Późniejsze lata współpracy to systematyczne wymiany uczniów, dość stabilna współpraca poprzez wystawianie na przemian w obu miastach pracy twórczej miejskich artystów, przekazywanie darów z DRK dla PCK w Wałczu, współpraca bibliotek polegająca na wymianie osiągnięć i planów na polu bibliotekarstwa oraz różnych doświadczeń. To również praktyki lekarskie studentek Poznańskiej Akademii Medycznej (urodzonych w Wałczu) w werneńskim szpitalu, nawiązanie współpracy Międzynarodowego Klubu z Werne z Klubem Międzynarodowej Współpracy w Wałczu. To także przekazanie specjalistycznego samochodu dla wałeckiego szpitala i udzielenie wsparcia przez władze Werne w uzyskaniu dotacji z Fundacji Współpracy Niemiecko – Polskiej na budowę nowej oczyszczalni miejskiej.
Miasta prowadziły stałą współpracę. Muzeum Ziemi Wałeckiej z Stadtmuseum Werne, Klub Sportowy Orzeł z Stadssportverband i Sportfreunde Werne, współpracowały obydwie biblioteki miejskie, straże pożarne i wspomniane Kluby Współpracy Międzynarodowej. Ponadto utrzymywany był ciągły kontakt PCK w Wałczu z DRK w Werne oraz trwała współpraca wałeckiego Szpitala Miejskiego ze St. Christophorus Krankenhaus, które podpisały nawet akty o współpracy. Dobre kontakty łączą również kościół św. Antoniego z Kapuzinerkloster, I LO im. K. Wielkiego i Gimnazium A. Frank oraz II LO w Wałczu ze St. Christophorus Gimnazium w Werne. Późniejsze lata, to niezliczone wizyty z okazji różnych jubileuszy i świąt, oraz kontakty mieszkańców obu miast w wielu przypadkach przeradzające się w prawdziwe przyjaźnie. Rada Miejska w Wałczu przyznała w 1993 roku tytuł Honorowego Obywatela Miasta Wałcza Wilhelmowi Lülfowi, zaś w 2003 roku Albertowi Beyerowi (kierownikowi werneńskiego oddziału DRK).
Bad Essen - Niemcy:
Bad Essen to miasto (tworzące jedną jednostkę samorządową wraz z gminą), z którym już wkrótce zostanie podpisana umowa o współpracy partnerskiej. Jest to miasto leżące w Dolnej Saksonii w powiecie Osnabrück Obejmuje powierzchnię 103,31 km² i liczy ok. 15.800 mieszkańców. Współpraca z Bad Essen istnieje już od wielu lat. Dzięki zaangażowaniu Gerharda Hofmeyera, który przez kilkanaście lat pełnił funkcję Burmistrza tego miasta, organizowane są praktyki szkolno-zawodowe dla wałeckiej młodzieży, rozwijają się kontakty między innymi w dziedzinie sportu, kultury, szkolnictwa. W uznaniu jego zasług dla miasta wałecka Rada Miejska w 2003 roku przyznała Gerhardowi Hofmeyerowi tytuł Honorowego Obywatela Miasta Wałcza.
Osnabrück - powiat:
Z powiatem Osnabrück Wałcz utrzymuje przyjacielskie kontakty dzięki współpracy z gminą Bad Essen. Powiat Osnabrück leży w Dolnej Saksonii, zajmuje powierzchnię 2.121 km2 , z ok. 359.000 mieszkańców. Powiat Osnabrück włącza się w niemal wszystkie inicjatywy współpracy miedzy Bad Essen i Wałczem, wspierając je i uzupełniając o własne propozycje. W lipcu 2007 roku w ramach wspólnych uroczystości zostaną podpisane dwie umowy partnerskie: między Miastem Wałcz i gminą Bad Essen oraz między powiatami Wałcz i Osnabrückda Miejska w 2003 roku przyznała Gerhardowi Hofmeyerowi tytuł Honorowego Obywatela Miasta Wałcza.
Kyritz - Niemcy:
Kyritz to drugie miasto związane z Wałczem umową o partnerskiej współpracy. Jest to miasto leżące w Brandenburgii, w powiecie Ostprignitz-Ruppin. Obejmuje powierzchnię 156,09 km² i liczy ok. 10.200 mieszkańców.Kontakty z miastem Kyritz zostały nawiązane przy okazji współpracy z Werne (Kyritz jest miastem partnerskim Werne). Funkcjonują one przede wszystkim w zakresie sportu, gospodarki i turystyki – przykładami mogą być: udział wałeckich firm w kolejnych edycjach targów gospodarczych Prima Messe w Kyritz, udział wałczan w oficjalnych imprezach miejskich jak np. Bassewitz-Fest a także udział mieszkańców Kyritz w imprezach wałeckich jak chociażby Jarmark Stefana Batorego oraz w spotkaniach gospodarczych w Wałczu. 27 Maja 2006 podpisana została umowa partnerska miedzy miastami Kyritz i Wałcziejska w 2003 roku przyznała Gerhardowi Hofmeyerowi tytuł Honorowego Obywatela Miasta Wałcza.
Demmin - powiat:
Miasto Wałcz od wielu lat łączą również bardzo dobre, chociaż niesformalizowane kontakty z powiatem Demmin. Powiat Demmin należy do Mecklemburgii-Vorpommern. Obejmuje powierzchnię 1.921 km 2, liczy ok. 86.000 mieszkańców. W powiecie tym mieszka wielu byłych mieszkańców przedwojennego Wałcza, noszącego wówczas nazwę Deutsch Krone i stąd wywodzą się początki współpracy. Kontakty obejmują nie tylko prywatne kontakty i turystykę ale i dobrą współpracę między jednostkami samorządowymi. Razem zostało zrealizowany kilka projektów z dziedziny kultury, wydana została również wspólna publikacja.
Astorp - Szwecja.
- Honorowi obywatele miasta Wałcz:
Wilhelm Lulf - Uchwała Nr I/216/93 z 11.03.1993 roku.
Wieloletni Burmistrz Werne, po raz pierwszy pojawił się w Wałczu w 1987 roku, czyli przed dwudziestu laty. Wówczas już od pięciu lat trwały kontakty między naszymi miastami, nawiązane między klasztorami ojców kapucynów z Werne i Wałcza i transporty charytatywnej pomocy z Werne. Jego wkład w rozwój kontaktów między naszymi miastami jest wyjątkowo duży. Ten obdarzony szczególna charyzmą człowiek sprawił, że współpracę rozpoczęły liczne organizacje, urzędy, instytucje. Patronował też nawiązywanym przyjaźniom. W 1992 i 1993 roku podpisał akty partnerstwa między naszymi miastami. W uznaniu jego zaangażowania w różnorodne działania wzbogacające to partnerstwo i akcje pomocowe w 1995 roku w Bydgoszczy, Wilhelm Lulf został uhonorowany tytułem „Przyjaciel Polski”.
Jakub Kazimierz Listwan - Uchwała Nr I/271/94 z 26.05.1994 roku.
Proboszcz Parafii p.w. św. Antoniego w Wałczu (O. Augustyn) z Klasztoru OO.Kapucynów. Poprzez osobiste zaangażowanie przyczynił się do nawiązania przyjacielskich stosunków pomiędzy miastami Wałcz-Werne. Jego wsparcie duchowe i moralne dla członków Rady, którym przyszło pracować w dość trudnych i złożonych warunkach było tak duże, że zasłużyło na uznanie. Zmarł we wrześniu 2004 roku.
Dymitr Tarasewicz - Uchwała Nr II/s3/20/94 z 31.08.1994 roku.
Lekarz chirurg - 35 lat swego życia, wiedzy i umiejętności poświęcił niesieniu pomocy chorym i cierpiącym mieszkańcom Wałcza. Przez wiele lat kierował Szpitalem Rejonowym, organizował poszczególne oddziały, rozwijał publiczna służbę zdrowia. W uznaniu niepospolitych umiejętności powierzono Mu funkcję ordynatora oddziału chirurgicznego. Wychował kilka pokoleń chirurgów i sprawił, że oddział ten cieszy się dobrą sławą w województwie. Nigdy nie żałował czasu i energii dla swoich pacjentów, a służył im łącznie 42 lata. Po zakończeniu kariery zawodowej powrócił do Gorzowa Wielkopolskiego, skąd po studiach medycznych przybył do Wałcza.
Helmich Heutink - Uchwała Nr II/sXXII/158/96 z 02.10.1996 roku.
Przewodniczący Komietu „Geuenmiden Helst Polen”. Bardzo zaangażowany w działalność charytatywną, polegającą na niesieniu pomocy mieszkańcom Wałcza. Jest to współpraca niesformalizowana, bezinteresowna. Organizacja ta przywozi na swój koszt ogromne ilości darów w postaci żywności, odzieży używanej, środków czystości, sprzętu domowego, itd. Ze sprzedaży części tych darów Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej pozyskuje dodatkowe środki na ponadplanowe udzielanie pomocy wielu dzieciom, rodzinom i osobom samotnym z Wałcza.
Ludwik Bąk - Uchwała III/sXLV/302/02 z 26.03.2002 roku.
Był nauczycielem języka polskiego w Liceum Ogólnokształcącym im. Kazimierza Wielkiego, w latach 1954-1977. Należał do grona najbardziej cenionych i lubianych przez młodzież pedagogów. Wychował wielu znakomitych absolwentów Aten Wałeckich. Był inicjatorem i wieloletnim organizatorem Rajdu Szlakami Wału Pomorskiego oraz Zjazdów Absolwentów Aten Wałeckich. W związku z tym opracował wiele materiałów, które utrwaliły sławę tej szkoły w całej Polsce. W 1977 roku przeprowadził się do Torunia. Pełniąc ważną funkcję w Książnicy Toruńskiej, skrupulatnie gromadził i opracowywał literaturę związaną z Wałczem, z Ziemią Wałecką. W latach 1995-1998 dokonał olbrzymim wysiłkiem napisania i wydania monografii Aten Wałeckich. Takie prace piszą całe zespoły autorów. Pan Ludwik Bąk stworzył 600 stronicowe dzieło sam i za symboliczne wynagrodzenie, a właściwie za zwrot poniesionych kosztów. W roku 1999 ukazała się kolejna, obszerna publikacja, ukazująca historię, kulturę i obyczajowość mieszkańców Wałcza i Ziemi Wałeckiej w XVI-XVIII wieku. W ten sposób nasze miasto otrzymało dwie bardzo cenne publikacje, które trafiły do wielu bibliotek i znaczących osobistości promując świetnie Wałcz. Zmarł 17 lipca 2007 roku.
Gerhard Hofmeyer - Uchwała IV/sIV/52/03 z 18.02.2003 roku.
Był długoletnim Burmistrzem Bad Essen – miasta, które niesie wszechstronną pomoc mieszkańcom Wałcza. Od kilkunastu lat kolejne grupy wałeckiej młodzieży odbywają bardzo korzystne praktyki w zakładach produkujących maszyny i urządzenia rolnicze. Burmistrz zawsze angażował się w znalezienie okresowych prac dla młodych ludzi z Wałcza; często gościł ich w swoich domach. Dzięki jego inicjatywie co roku organizowany jest w Wałczu kilkudniowy festyn rekreacyjny dla dzieci i młodzieży „Go Sports-Eurotour”. Jest to impreza pożyteczna, nagłośniona w mediach, w całości finansowana przez stronę niemiecką. Pan Gerard Hofmeyer sprawił, że władze Bad Essen przekazały wartościowy samochód strażacki i znaczącą kwotę na renowację Placu Wolności z okazji Jubileuszu 700-lecia naszego miasta. Wałcz otrzymał także sprzęt medyczny. Z Jego inicjatywy doszło do podpisania umowy o współpracy rozwiniętego gospodarczo powiatu Osnabrück z powiatem wałeckim, co również pozytywnie zaowocowało dla miasta Wałcza. Pan Gerhard Hofmeyer odgrywał bardzo ważną rolę w promowaniu naszego miasta na terenie całej Północnej Westfalii, ponieważ pełnił prestiżowe funkcje w tym landzie niemieckim.
Zdzisław Krzyszkowiak - Uchwała Nr IV/sIV/53/03 z 18.02.2003 roku.
Wielka kariera sportowa rozpoczęła się w czasie służby wojskowej, kiedy występował w „Legii” Warszawa oraz „Zawiszy” Bydgoszcz. Powołany do kadry narodowej z Wałczem związał całe swoje młode sportowe życie w latach 50-tych i 60-tych, kiedy trenował w Ośrodku Sportowym na „Bukowinie”. Był czołową postacią WUNDERTEAMU, słynnej drużyny lekkoatletycznej, która w tym czasie tworzyła się w Wałczu. Tu przygotowywał się do największych imprez sportowych na świecie. W bogatej historii polskiego sportu był doskonałym następcą legendarnego Janusza Kusocińskiego. Zdzisław Krzyszkowiak jako drugi polski długodystansowiec zdobył złoty medal olimpijski. W 1960 roku na olimpiadzie w Rzymie triumfował w biegu na 3000 metrów z przeszkodami. Bił rekordy Polski, Europy i świata na długich dystansach. 10 sierpnia 1961 roku w Wałczu w biegu na 3000 metrów z przeszkodami, ustanowił rekord świata wynikiem 8.30,4 minut. W 1958 roku na dwóch dystansach 5000 m i 1000 m zdobył tytuły mistrza Europy na zawodach w Sztokholmie. W tym samym roku został uznany za najlepszego zawodnika świata. W swej długiej i pełnej sukcesów karierze sportowej 140 razy mijał linię mety jako zwycięzca. W ciągu 15 lat występów na arenach całego świata startował 73 razy. Po zakończeniu kariery sportowej został trenerem WKS „Zawisza” oraz Kadry Narodowej PZLA. Ukończył studia trenerskie. W tym czasie prowadził jedną z najlepszych grup średnio- i długodystansowców w Polsce. Uzyskał najlepszą klasę trenerską – trenera klasy mistrzowskiej. Był członkiem Zarządu Polskiego Komitetu Olimpijskiego. W 2000 roku ukazała się książka pt. „Niezapomniane przeżycia” autorstwa Zdzisława Krzyszkowiaka, w której wiele miejsca poświęcił Wałczowi. Zmarł: marzec 2003 roku.
Albert Beyer - Uchwała nr IV/sXXXIV/282/06 z 07.02.2006 roku - Niemcy.
Kierownik aktywnych członków Deutsches Rotes Kreuz Ortsverein Werne. W październiku 1992 roku Niemiecki Czerwony Krzyż nawiązał kontakty z władzami Wałcza, dwa miesiące później Pan Albert Beyer przyjechał z pierwszym transportem darów dla Szpitala Powiatowego w Wałczu. Wówczas też miało miejsce pierwsze spotkanie członków obu organizacji – Polskiego i Niemieckiego Czerwonego Krzyża. W okresie od grudnia 1992 roku do listopada 2005 roku Niemiecki Czerwony Krzyż zorganizował i przywiózł do Wałcza 40 transportów z darami.. Wszystkie transporty przygotowane zostały pod kierownictwem Alberta Beyera. Dzięki jego zaangażowaniu i postawie nawiązana została współpraca pomiędzy Niemieckim Czerwonym Krzyżem w Werne oraz Zarządem Rejonowego Polskiego Czerwonego Krzyża w Wałczu, której uhonorowaniem było podpisanie w dniu 14 maja 1996 roku umowy partnerskiej pomiędzy tymi dwiema organizacjami. Współpraca zaowocowała między innymi wymianą młodzieży z Wałcza i Werne oraz wspólnie podejmowanymi przedsięwzięciami.
- Wałeckie legendy:
- Jak Pieta do Skrzatusza wędrowała:
Lata reformacji przyniosły ziemi wałeckiej liczne zamieszki na tle religijnym, zniszczenia, rabunki, walki. W roku 1575 te zawirowania historii dotarły między innymi do Mielęcina. Luteranie wyważyli drzwi tamtejszego kościoła, zrabowali wota i inne cenne przedmioty, zaś drewnianą figurę Matki Boskiej z Panem Jezusem - Pietę, wyrzeźbioną jeszcze w XV wieku, wrzucili z pogardą do jeziora. Figura jednak wypłynęła natychmiast na powierzchnię. Wrzucono więc ją do worka, obciążono kamieniami i wywieziono łódką na środek jeziora i zatopiono. Figura natychmiast znowu wypłynęła na powierzchnię. Luteranie uznali, że ich jezioro nie chce przyjąć figurki i postanowili zatopić ją w innym jeziorze. Wrzucali ją to do tego, to do tego jeziora, a Pieta stale pojawiała się na powierzchni. Po kolejnej nieudanej próbie, nad wałeckim jeziorem Raduńskim, luteranie w końcu zrezygnowali z dalszych prób zatopienia figurki.
Postanowili ją spalić. Rozpalone zostało wielkie ognisko, wrzucono Pietę w ogień a płomienie wówczas nabrały dziwnego, niebieskiego koloru. Wtedy właśnie nadjechał garncarz z Piły. Zobaczył, jak drewna w ognisku rozpadają się na popiół, a Pieta pozostaje nietknięta. Pojął, że miejsce Piety jest w kościele i poprosił luteranów, by mu sprzedali rzeźbę, jak tłumaczył – będzie miał zabawkę dla swoich dzieci, do których właśnie wraca po długiej podróży. Luteranie z ulgą skorzystali z okazji pozbycia się kłopotu i to jeszcze z zyskiem.
Po drodze do domu garncarz zatrzymał się na nocleg w Skrzatuszu. Tam opowiedział o cudownym zdarzeniu, jakie miał okazję obserwować. Pewna kobieta z tej wsi zapragnęła mieć figurkę dla siebie, odkupiła ją od garncarza, obiecując, że zaniesie ją do kościoła. Nie miała jednak zamiaru spełnić obietnicy, ustawiła Piętę we własnym domu. Po kilku dniach, we śnie zobaczyła piękną kobietę, która przypomniała jej o obietnicy i poleciła umieścić figurkę w skrzatuskim kościele.
Przejęta kobieta natychmiast to uczyniła następnego dnia. Wkrótce Pieta zasłynęła licznymi cudami a drewniany kościółek stał się znany nie tylko w najbliższej okolicy. Zaczęły ściągać tu liczne pielgrzymki. Sto lat później Wojciech Bereza ufundował tu murowany kościół w stylu barokowym, dziś uznany za zabytek I klasy i nadal będący celem pielgrzymek.
- Jak powstało Pojezierze Wałeckie:
Jak stare opowieści głoszą, kiedy Pan Bóg zakończył swe dzieło tworzenia ziemi i wprawił ją w ruch obrotowy przyglądał się jej dłuższy czas. Spojrzał na piękne góry i uśmiechnął się, popatrzył na oceany i również się uśmiechnął. Później z troską pochylał się nad różnymi fragmentami kuli ziemskiej. Tu dołożył złoża węgla, tam siarki, tu rzucił szlachetne kamienie, tam sól, tu glebę tak żyzną, że rośliny mogły wspaniale rosnąć, tam jeszcze inne bogactwa natury. Kiedy zaś Stwórca skierował wreszcie wzrok na nasze okolice - posmutniał. Gleba tu była piaszczysta, teren pofałdowany, a zapas skarbów, którymi obdarzał ziemię już się wyczerpał... Zapłakał Pan Bóg rzewnymi łzami, a łzy te, spadały na ziemię wałecką tworząc liczne, piękne jeziora, które do dziś dnia ozdabiają tutejszy krajobraz.
- Łabędzie na jeziorze Zamkowym:
Dawno, dawno temu w wałeckie lasy przybył na polowanie książę Waromir ze swą drużyną. Lasy te były piękne, zasobne w zwierzynę a i okolice zachęcały do wypoczynku, rozbili więc obóz nad jeziorem, aby pozostać tam na kilka dni. Traf chciał, że wybrali ulubione miejsce spacerów Radomiły – pięknej dziewczyny, mieszkającej w osadzie rybackiej, która później miała się przeobrazić w miasto Wałcz. Gdy Radomiła zobaczyła księcia siedzącego przy ognisku przystanęła zdziwiona i trochę wystraszona. Waromir usłyszał szelest, podniósł oczy, spojrzał na dziewczynę i był pewien – to właśnie ja chce pojąć za żonę. Ujrzała dziewczyna zachwyt w jego oczach i zrozumiała. Jej serce zabiło inaczej. To była miłość od pierwszego wejrzenia. Wolno, bez słowa, jak we śnie szli ku sobie. - Jam książę Waromir, proszę cię, nadobna pani o twą rękę.
Radomira tylko skinęła głową. To były pierwsze chwile ich znajomości, potem były długie rozmowy – opowiadali o sobie, swym życiu, planowali wspólną przyszłość. Uradzili, że Waromir pojedzie do swego zamku i powróci, zanim księżyc w nowiu stanie. Przyjedzie z darami, by prosić ojca dziewczyny o jej rękę. Wymienili się pierścieniami. I odjechał książę ze swoją drużyną, a Radomira zaczęła przygotowania do zrękowin. Przygotowała piękny biały płócienny strój a na głowę wieniec z białych kwiatów. Podobnie przystroić się miały druhny. Lecz oto księżyc do nowiu doszedł a Waromir się nie zjawiał. Czekała Radomira całą noc a rozpacz, gniew i wstyd o lepsze w jej sercu walczyły. Tak nadszedł świt. Zmęczona czuwaniem zasnęła Radomira a z nią i jej druhny. Wtem zbudził je łopot łabędzich skrzydeł. Tuż przy nich wylądowało stado łabędzi. Największy, najpiękniejszy łabędź, kołysząc się na swych krótkich łapach podszedł do panny Radomiry i wtedy zobaczyła ona wśród piór jego skrzydła pierścień, który dała Waromirowi! Łabędź patrzył smutno w jej oczy, jakby pytał: Rozumiesz?
Pobiegła dziewczyna do wiedźmy mieszkającej nad drugim jeziorem, prosząc o pomoc. Rozpaliła wiedźma ognisko, dosypała tajemnych ziół do ognia, zapatrzyła się w migające płomienie, zasłuchała się w ich szept. Opowiedziała Radomirze historię, jaka się wydarzyła: Otóż, kiedy Waromir wrócił na zamek i ogłosił, że znalazł najpiękniejszą dziewczynę na świecie i wkrótce będzie wesele, rozgniewała się tymi wieściami czarodziejka Lemora, która tam mieszkała. Kochała ona księcia i od dawna usiłowała zdobyć jego serce. Teraz zrozumiała, że nic z tego. Zjawiła się jednak u Waromira, usiłując odwieźć go od zamiaru małżeństwa i zwrócić jego myśli ku sobie. Gdy jej się to nie udało, Lemora pełna złości rzuciła czar na księcia i jego drużynę, zamieniając ich w stado łabędzi. - Czy możesz zdjąć z nich ten czar? - z nadzieją zapytała Radomira. - Nie, ten czar jest zbyt silny, moc Lemory przewyższa moją moc – pokręciła smutno głowa wiedźma. - W takim razie zamień mnie w łabędzia... To jedyny sposób, abym była z tym, którego kocham i któremu obiecałam, że będę z nim na dobre i na złe...
W ten sposób i Radomira stała się pięknym, białym łabędziem a całe stado zamieszkało nad jeziorem, obecnie zwanym Zamkowym. Od tych wydarzeń minęły wieki, ale do tej pory mieszkają tu łabędzie, choć książęcej pary ze złotymi pierścieniami już dawno nikt wśród nich nie widział...
Losowe fotki
Ostatnio dodane OGŁOSZENIA
| MECHANIK ANGLIA – Renault Citroen Peugeot Dam prace - Zatrudnię (07.09.2010) | |
| SPRZEDAM PIEC C.O. Dom - Meble - Ogród (07.09.2010) | |
| sprzedam mieszkanie Mieszkania (07.09.2010) | |
| Szukam mieszkania do wynajęcia w Wałczu lub okolicy! Mieszkania (05.09.2010) | |
| sprzedam Samochody - Części (18.08.2010) | |





















Nasze Miasto na Wesoło - wygrywa Ania
Dziękuję!!! -
Nasze Miasto na Wesoło - wygrywa Ania
hehe Wałcz górą!
Nasze Miasto na Wesoło - wygrywa Ania
zapewne powracający patrol po nocce melanżu przypierniczył w znak tak
Podszywa się pod firmę P.P.U.H. Meble Orginal
a możę dając zaliczkę klienci powinni domagać się Dowodu wpłaty-KP z pieczątką firmy ;> Przezorny...
Podszywa się pod firmę P.P.U.H. Meble Orginal
Ludzie sa sami sobie winni ! dajac zaliczki nie widzac towaru !!!!
MISS LATA 2010 - Prawybory
Ewelinka only!!! -
Paintball w Wałczu
Paintball w Wałczu
re: jak sie skontaktowac z tym czlowiekiem od pain - jak sie skontaktowac z panem darkiem od pa...
Paintball w Wałczu
jak sie skontaktowac z tym czlowiekiem od paintbal - jak sie skontaktowac z panem darkiem od pai...
MISS LATA 2010 - Prawybory
hmmm... - myślę, że największe szansę i najbardziej zasługuje na wygraną Monika Piaskowska nr 23....